حديثى تمام باشد دلالت آنها بر متن مورد مناقشه است . دوّم : آية اللّه خويى كه اين روايات را گردآورى و مورد نقد و بررسى قرار داده است ، در آغاز اين بررسى ، اشكال ريشه‌اى نسبت به اين روايات دارد و مىگويد : « اين روايات از نظر اصول حديث شناسى ، خبر واحد شناخته مىشود كه هيچگونه اطمينان آور و مفيد نمىباشد . » منظور ايشان اين است كه چون اين روايات به حدّ تواتر نرسيده‌اند نمىتوان براى اثبات مسائل اعتقادى و تاريخى به آن‌ها استدلال كرد ، زيرا خبر واحد ، تنها در فقه حجت است و در مسائل ديگر در صورتى كه قطع‌آور باشد حجت است « 1 » ، و اين اخبار چون قطع‌آور نيستند ، نمىتوان به آن‌ها استناد كرد . درست است كه 22 روايت نقل شده ، اما فقط دو سه روايت مىگويد قرآن در عهد ابو بكر جمع شده ، چند روايت نيز مىگويد در عهد عثمان انجام گرفته است . خصوصا كه ما در برابر اين اخبار ، روايات بسيارى داريم كه در مجموع ، تأليف قرآن را در عهد نبوى ثابت مىكند . به همين دليل بسيارى از علماى متقدم و متأخر به اين اخبار وقعى ننهاده‌اند و قائل به جمع قرآن در عصر نبوى شده‌اند . هم اكنون به نقد اين روايات از جنبه‌هاى مختلف مىپردازيم . 1 - تناقض روايات گفتيم يكى از اشكالات اين دسته از روايات ، تناقض گويى ميان گفته‌هاى

--> ( 1 ) - شعبان محمد اسماعيل ، حجية خبر الاحاد فى العقيده / 10 ، قاهره ، دار النور ؛ سعيد بن بروك القنوبى ، السيف الاحاد على من اخذ بحديث الاحاد فى مسائل الاعتقاد / 6 ، عمان ، مكتبة الضامرى ؛ بهبودى ، سيد محمد سرور ، مصباح الاصول ( تقريرات درس آيت اللّه خويى ) ، ج 2 / 239 ، مطبعة النجف ، 1386 ق .